ఇరాన్–అమెరికా మధ్య ఇటీవల కుదిరిన కాల్పుల విరమణ ఒప్పందంపై అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ఆసక్తికర చర్చలు సాగుతున్నాయి. పైకి చూస్తే పాకిస్థాన్ మధ్యవర్తిత్వంతో ఈ ఒప్పందం కుదిరినట్లు కనిపిస్తున్నా, తెర వెనుక కీలక పాత్రను చైనా పోషించినట్లు విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు.
అమెరికా అధ్యక్షుడు Donald Trump ఒక ఇంటర్వ్యూలో చర్చల వెనుక చైనా పాత్ర ఉందని సంకేతాలు ఇచ్చారు. అయితే అధికారిక ప్రకటనల్లో మాత్రం పాకిస్థాన్ నాయకత్వానికే ప్రాధాన్యత ఇచ్చారు. ముఖ్యంగా Shehbaz Sharif, Asim Munir పేర్లను ప్రస్తావించారు.
అయితే విశ్లేషకుల అభిప్రాయం ప్రకారం, పాకిస్థాన్ ఈ ప్రక్రియలో కేవలం మధ్యవర్తిగా పనిచేసిందని, అసలు వ్యూహాత్మక చర్చలను చైనా ముందుండి నడిపిందని చెబుతున్నారు. ఈ నేపథ్యంలో చైనా విదేశాంగ మంత్రి Wang Yi పలు దేశాలతో విస్తృతంగా చర్చలు జరిపినట్లు సమాచారం. చైనా అధికార ప్రతినిధులు వెల్లడించిన ప్రకారం, ఇజ్రాయెల్, రష్యా, గల్ఫ్ దేశాలతో అనేకసార్లు ఫోన్ సంభాషణలు జరిపారు.
ఈ శాంతి ప్రయత్నాల వెనుక చైనాకు ఉన్న ఆర్థిక ప్రయోజనాలు కూడా స్పష్టంగా కనిపిస్తున్నాయి. ముఖ్యంగా Strait of Hormuz మార్గం ద్వారా జరిగే చమురు సరఫరా నిరాటంకంగా కొనసాగడం చైనాకు అత్యంత కీలకం. ఇరాన్ నుంచి పెద్ద మొత్తంలో చమురును దిగుమతి చేసుకునే చైనా, ఈ సరఫరాలో అంతరాయం కలగకుండా ముందుగానే చర్యలు చేపట్టినట్లు తెలుస్తోంది.
ఇటీవల కాలంలో పశ్చిమాసియా రాజకీయాల్లో చైనా తన ప్రాబల్యాన్ని పెంచుకుంటున్నది. గతంలో సౌదీ అరేబియా–ఇరాన్ మధ్య సయోధ్య కుదిర్చడంలో కూడా చైనా పాత్ర ప్రాధాన్యం సంతరించుకుంది. ఇప్పుడు కూడా అదే విధంగా పాకిస్థాన్ను ముందుకు తెచ్చి, తెర వెనుక కీలకంగా వ్యవహరించినట్లు అంతర్జాతీయ వర్గాలు భావిస్తున్నాయి.
మొత్తానికి, ఈ పరిణామాలు పశ్చిమాసియాలో అమెరికా ఆధిపత్యానికి సవాలు విసురుతూ, చైనా తన వ్యూహాత్మక మరియు ఆర్థిక ప్రయోజనాలను కాపాడుకునే దిశగా కదులుతోందని విశ్లేషణలు సూచిస్తున్నాయి.
